Ca min go “Êvara înê ye, heft nanan belav bike. Bila têkeve ber qeza û belayan”. Nan baş e. Min heft nan dan heft malan.

Gava dibêjin nan, ez tim bêriya nanê tenûrê dikim. Mala kalikê min, maleke mezin bû, car caran ger mêvan pir bûna, wê gavê ji bajêr nanê firnê dianîn. Xalekî me hebû; digot 'Ka ew kevaniyên berê. Welle ji bo ez têr bibim hewce ye ez nanê firnê têxim nav nanê tenurê.' Nanê bajêr ê firnê wek nên nedihesiband, wek xwarinekê hesab dikir.

nanê tîrê

Ez divê bêjim; mesela nanê tîrê jî, li ser sêlê lê dixin. Bi îsotên biraştî re, bi bacanliyan re derman e ew nan. Gava jin forsa xwe davêjin hev an jî wexta pesnê hinekan didin dibêjin; “welle nanê ku ew lê dixê wek pelê cixarê tenik e.” Wê rojê jî civata jinan geriyabû. Dîsa bahsa tenikbûna nên bû û xaltika min tew pê qayîl nebû û go “tew bûka min wek pelê sîrê tenik lê dixe.” Li vê herêmê peyveke werê heye, dibêjin: “Derîkî li mala xwe jî xwe li ser meriv digrin; li mala meriv jî xwe li ser meriv digrin.” Mixabin 😊

tirnaxlî

Perxudres jî van rojan li ser xwarinê dinivîse. Di nivîseke xwe de behsa nanê Diyarbekirê kiribû lê bi min nanê Diyarbekirê nikare bigîhê yê Ûrfayê . Ew nanê wan î lawaş çer tenik e ya û yê ku jê re dibêjin ‘tirnaxlî’ jî gelekî xweş e. Ez gava ji xêynî Riha û Wêranşarê cîger û kebaban dixwim wekî ku min nexwaribe. Ji ber ku li cihên din nanê di ber de didin qalind e û ne li gorî kebaban e bi min. Ceger û kebabê Ûrfaliyan, ji ber nanê wan jî deng vedaye bêguman.

cîger

Ama yanî îro dema tu li Qoser û Mêrdînê dinêrî, her der bûye ‘Diyarbakır Ekmek Fırını’. Li Qoserê xelk piranî Nanê Carbekirê tercîh dike. Şikl û qalindbûna nanê Carbekirê  bi min ne pir fewqelade ye. Le diyar e xelk jê hez dike.

Ev wêne firna mehella me ya 'lüx diyarbakır fırını' ye. Li ser hesabê wan ê Facêbookê hatiye girtin.

Nan li cem me qiymetli ye pir; mîsal em ji hev re dibêjin “ez ê îro nanekî bidim te”. Yanî navrojek an jî şîvek ez ê ismarlamîşî te bikim.

Nan, nan, nan… Ez bi xwe nanê tisi pir naxwim; bixwim jî ji bo sihhetê, yê neqeşartî (tam buğday) dixwim. Ez tawsiyeyî derdora xwe jî dikim lê kes zû bi zû dev ji wî nanê spî yê wekî kitana dayikê bernade.

Îro 8ê adarê ye, sloganek li qafê min dizivîre ‘jin, nan, azadî ’. 😊 Hevalên jin, ez we maç dikim.

Slav û hurmet.

Bi xêr hatî şahê demsalan, demsala elokan. Ez pêşî behsa goştê Elokan bikim, pişt re tarîfeke navdar û rehet a deştiyan bidim we; Merga elokan, mmmm! Gava qal dikim bêhna wê tê pozê min 😊
Rûnê Goştê eloka li gor yê sor (mînak; yê pez, yê canga) û li gor ê mirîşkan kêm û proteîna wê jî li gor wan zêdê ye. Ji ber vê jî delalîka ber dilê me ye. Ji aliyê vîtaminê B’yê, wekî B1, B2, B3 û B6’yê gelekî dewlemend e. Ne tenê ev; kaniyek mîneralan e û ji aliyê kalsiyum, fosfor û potasyûmê ve jî pir dewlemend e. Bi taybetî ji bo qelbê me baş e û li dijî qanserê hêzê dide laşê me, ji bo stres û bêxewîyê jî gelek rind e. Me gotibu rûnê wê kêm e û heger hûn diyetê bikin tew sînga elokê bi qasî sînga yara/ê we bi qiymet dibe. Di 100 gr’a wê de tenê 5 gr rûn heye û rûna di goştê Elokan de jî aliye Linoleik Asitê ve dewlemend e. Naxwazim bi terîmê akademik sere we biêşînim û we aciz bikim, ji bo wê jî êdî bi tarîfêk xweş, dilê we xweş bikim.

elok

Sersal jî nêzîk bû. Êdî di devê her kesî de elok, elok û elok… Helbet ji bo sihet û tenduristiyê, elokên malê; yanî yên bi destê cîranan, bi destê gundiyan hatine xwedîkirin, ên li nav bax û bostana têr geriyayî çêtir in. Ji aliyê mîneral û vîtamînên ku min li jor behs kiriye zengîntir in. Heke îmkan tune be, çavê tunebunê kor be (!) ez bi xwe yên supermarketa naxwim le hûn dikarin tercîh bikin. Ji ber kû di bin şert û mercên gelekî xirab de tên mezinkirin û ew hormon û êmên ku dixwin li ser bedena mirov jî tesireke ne baş dike, gelek otorite li dijî endustriya mirîşk û elokan kampanya çêdikin. Ez bi xwe jî tercih nakim. Agahiyek kurt be bila ev jî.
Min go; Merge, yani mergeya elokan. Gelo çi ye ev Merge? hûn dizanin? Heke hûn nizanibin ez bibêjim. Ev xwarin, bi goşte mirîşkan, an jî bi yê elokan çêdibe. Goştê sor ji bo vê xwarinê nabe. Em ê behsa çêkirina Mergeya elokan bikin. Ewilî we Eloka xwe sitend, serjê kir, peritand û hundirê wê derxistin. Wan purtên pir hurik ên nayê peritandin, li ser êgîr bikizirînin. Yanî çermê wê hewqas bigihînin êgir. Piştî vê merhelê hûn dikarin eloka xwe hûr bikin. We eloka xwe hur kir. Bi min; lezzeta xwarinê gava meriv her derên eloken bi hevre dikelîne çêtir dibe. Perçên goştê wê; yanî, sîng, bask, hêt, sitû, ser hêt, qorik, qaçik giş têxin beroşê û bikelînin ku heta kezeb û hurika wê jî pê re bikele. Heger hûn tenê 2-3 kes in û elokek ji we re zêde tê,  ji orte de felq bikin û hêla çep an rastê têxin beroşê û bikelînin. Yanî heger hûn vê xwarinê, tene ji sîngê çê bikein minak, wê lezzeta wê kêm be bi ya min. Min qet neceribandiye tabî. Goştê xwe baş bişon û bidin ser êgir. Ava ku hûnê bixinê bila ne germ be, ya muslixe rasterast dagrin û bila ava wê ne pir zêde be. Bila wek 3 tilî ser bi goştê we bikeve temam e û bidin ser , guneh situyê xwişka we de heyran. Gava kel pê hat em ê xwê bavêjin ser; hilma xwe fireh bikin ji bo avêtina xwê. Berî kel pê bê kefa goşt bi ser dikeve. Bi kevgîrê em wê kefa ser bigrin, ev gelek muhîm e ji bo ekla xwarina we. Gerek ew kef bê girtin û bi goşt wernegere! Du cûre Elok hene; Fêrîk û Dîk. Dîka eloka nêr e. Xurt e û goştê wê li gor ên Fêrîka bêtir rûn digire. Heger we dîk sitendibe, hewceyî rûn nake lê heger goştê we yên Elokan, Fêrîk be gava kel pê hat piçek zeyta zeytuna jî bi xwê re bavêjinê, wê baştir be. Teqrîben saetek piştî kel pê hat dê bipije, gava we hêta eloka xwe derxist û destê xwe bidinê, Ger tilîka we tê re çû temam e. Goştê xwe ji nav avê derxin, ava xwe biparzînin/dawerivînin û deynin hêlekê. Îja hindikek rûn têxin beroşa xwe, 2 pîvazen xwe yên hebkî mezin hûr bikin û sor bikin. Gava pîvazên we sor bûn, goştê xwe bavêjin ser pîvazan, goşt jî pê re baş sor bikin (!) û ava xwe ya goşt bera ser bidin. Nêzî 15 deqîqeyan de xwarina me hazir e. Li gorî dilê xwe, hinek karabîber jî hûn dikarin têxin (kevçiyek çayê). Nanê sêlê jî bi taybetî ji bo vê xwarinê çêdibe. Nanê xwe yê sêlê hûr bikin û di bin mesefa xwe de raxin, goşte xwe ji beroşê de derxin deynin ser nane xwe û pişt re wê avê jî bera serdin. Ew nan şil dibe û tahma ava goşt dikeve nên, pir xweş dibe Şiva we hazir û nazir e, afiyet be 😊

mergeya elokan